Internationaal erfrecht

Wanneer is sprake van internationaal erfrecht?

Van internationaal erfrecht is sprake zodra een nalatenschap een grensoverschrijdend element bevat. In de praktijk gaat het vaak om situaties waarbij:

• De overledene in het buitenland woonde of werkte.
• Erfgenamen in verschillende landen wonen.
• Vermogen, zoals een woning of bankrekening, in het buitenland is ondergebracht.
• De overledene meerdere nationaliteiten had.

Het internationale karakter van een zaak bepaalt niet alleen welk recht van toepassing is, maar ook voor welke rechtbank een procedure eventueel wordt gevoerd.

Welk recht is van toepassing op een internationale nalatenschap?

Binnen de Europese Unie wordt de toepasselijkheid van recht op nalatenschappen geregeld door de Europese Erfrechtverordening (EU 650/2012), ook wel de Erfrechtverordening genoemd. Deze verordening geldt voor nalatenschappen die zijn opengevallen vanaf 17 augustus 2015.

Afhankelijk van de omstandigheden zijn er drie uitgangspunten:

1. Gewone verblijfplaats
   Als uitgangspunt geldt het recht van het land waar de overledene zijn gewone verblijfplaats had op het moment van overlijden. Dat is niet altijd het land van nationaliteit.
2. Rechtskeuze
   Een overledene kan bij testament kiezen voor het recht van zijn nationaliteit. Deze keuze moet uitdrukkelijk zijn vastgelegd.
3. Uitzondering voor onroerend goed
   Bij onroerend goed kunnen aanvullende regels gelden. In sommige landen worden bepaalde aspecten van de vererving van onroerend goed beheerst door het recht van de liggingsplaats.

Bij nalatenschappen met een band buiten de EU, bijvoorbeeld in de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk of Australië gelden andere conflictregels en is maatwerk vereist.

Welke rechter is bevoegd bij een internationale nalatenschap?

De Europese Erfrechtverordening bepaalt ook de internationale bevoegdheid van de rechter. In beginsel zijn de rechters bevoegd van het land waar de overledene zijn gewone verblijfplaats had op het moment van overlijden.

Afhankelijk van de omstandigheden kan hiervan worden afgeweken, bijvoorbeeld wanneer de overledene een rechtskeuze heeft gemaakt voor het recht van zijn nationaliteit. In dat geval kunnen partijen overeenkomen dat de rechter van dat land bevoegd is.

Een erfrecht advocaat kan beoordelen welke rechter bevoegd is en welke procedure het meest aangewezen is in uw situatie.

Wat zijn veelvoorkomende vraagstukken bij internationale nalatenschappen?

In de praktijk komen bij internationale nalatenschappen regelmatig de volgende vraagstukken aan bod:

1. Conflicterende aanspraken
   Erfgenamen in verschillende landen doen soms een beroep op het recht van hun eigen land. Het bepalen welk recht prevaleert, is dan een eerste stap.
2. Verdeling van vermogen in het buitenland
   De verdeling van een woning, bankrekening of onderneming in het buitenland vereist in veel gevallen afzonderlijke stappen per land.
3. Erkenning van een Nederlandse uitspraak
   Een door de Nederlandse rechter gewezen uitspraak of een Europees Erfrechtcertificaat kan worden gebruikt in andere EU-lidstaten. Buiten de EU is erkenning afhankelijk van het betreffende land.
4. Beneficiair aanvaarden bij onduidelijkheid over schulden
   Als de omvang van de nalatenschap in het buitenland onduidelijk is, kan beneficiair aanvaarden aansprakelijkheid beperken.
5. Conflict tussen erfgenamen
   Bij een conflict tussen erfgenamen over de verdeling of uitvoering van het testament kan een advocaat bemiddelen of een procedure voeren.

Wat doet een advocaat bij internationaal erfrecht?

Een advocaat gespecialiseerd in internationaal erfrecht:

• Beoordeelt welk recht van toepassing is en welke rechter bevoegd is.
• Analyseert de positie van alle erfgenamen.
• Adviseert over de meest aangewezen route: overleg, mediation of procedure.
• Begeleidt de juridische afwikkeling van vermogen in meerdere landen.

Heeft u een lopende procedure elders en wilt u uw positie laten toetsen? Vraag een second opinion aan.

Wat kost begeleiding bij internationaal erfrecht?

De kosten van juridische begeleiding bij een internationale nalatenschap zijn afhankelijk van de complexiteit van de zaak, het aantal betrokken rechtsstelsels en de aard van de te verrichten werkzaamheden. Simmelink Advocaten werkt op uurbasis. In een adviesgesprek wordt de situatie beoordeeld en een indicatie van de verwachte tijdsinvestering gegeven.

Welke internationale erfrechtzaken behandelt Simmelink Advocaten?

Simmelink Advocaten adviseert bij nalatenschappen met internationale elementen waarbij Nederlands recht van toepassing is of waarbij de Nederlandse rechter bevoegd is. Dat is het geval als de overledene zijn gewone verblijfplaats in Nederland had, als de overledene de Nederlandse nationaliteit had en een rechtskeuze voor Nederlands recht heeft gemaakt of als vermogen in Nederland een wezenlijk onderdeel vormt van de nalatenschap.

Zaken die uitsluitend onder buitenlands recht vallen — waarbij geen Nederlandse bevoegdheid bestaat en Nederlands recht niet van toepassing is — behandelen wij niet.

Als u niet zeker weet of uw situatie binnen onze werkingssfeer valt, kunt u contact met ons opnemen voor een adviesgesprek. In dat gesprek wordt beoordeeld of en hoe wij u kunnen begeleiden.

Vertrouwen en kwaliteit

Simmelink Advocaten is aangesloten bij de Nederlandse Orde van Advocaten.
Lees meer over onze beoordelingen of bekijk hoe wij werken via onze werkwijze.