In het kort
Scheiden van tafel en bed is een juridische maatregel waarbij partners gescheiden gaan leven en de huwelijksgemeenschap wordt ontbonden, maar het huwelijk formeel blijft bestaan.
- Bij een scheiding van tafel en bed blijft u juridisch gehuwd, maar bent u geen fiscaal partner meer en worden de bezittingen verdeeld.
- De procedure verloopt via de rechtbank en vereist een advocaat en een convenant, net als bij een volledige echtscheiding.
- Bij minderjarige kinderen is een ouderschapsplan verplicht, en moeten afspraken over gezag, verblijf en kinderalimentatie worden vastgelegd.
- Een scheiding van tafel en bed kan worden omgezet naar een definitieve echtscheiding, maar alleen na minimaal drie jaar scheiding van tafel en bed.
- Afhankelijk van de omstandigheden is scheiden van tafel en bed niet mogelijk bij een geregistreerd partnerschap, alleen bij een huwelijk.
Wat is scheiden van tafel en bed?
Scheiden van tafel en bed is een juridische maatregel waarbij partners voor de wet getrouwd blijven, maar gescheiden gaan leven. De huwelijksgemeenschap wordt ontbonden en partners zijn geen fiscaal partner meer. Alle bezittingen worden verdeeld, maar het huwelijk zelf blijft formeel bestaan.
Dit onderscheidt scheiden van tafel en bed van een echtscheiding, waarbij het huwelijk volledig wordt ontbonden en ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand. Bij een scheiding van tafel en bed wordt alleen een aantekening gemaakt in het huwelijksgoederenregister.
Scheiden van tafel en bed is uitsluitend mogelijk bij gehuwde partners. Voor een geregistreerd partnerschap bestaat deze route niet.
Waarom kiezen partners voor scheiden van tafel en bed?
Er zijn meerdere redenen om voor deze route te kiezen:
Religieuze of levensbeschouwelijke overwegingen
Sommige religies of overtuigingen verbieden een echtscheiding. Scheiden van tafel en bed maakt het mogelijk om gescheiden te leven terwijl het huwelijk formeel in stand blijft.
Financiële onafhankelijkheid
Partners die financieel onafhankelijk van elkaar willen zijn, maar niet definitief willen scheiden, kunnen via scheiden van tafel en bed de huwelijksgemeenschap ontbinden. Daarna zijn ze niet meer aansprakelijk voor elkaars nieuwe schulden.
Twijfel over de scheiding
Scheiden van tafel en bed is gemakkelijker terug te draaien dan een echtscheiding. Partners die twijfelen over een definitieve scheiding, kunnen voor deze route kiezen als tussenstap. In Nederland is het bovendien niet meer verplicht om samen te wonen als u gehuwd bent, waardoor apart leven ook mogelijk is zonder juridische stap.
Wat zijn de gevolgen van scheiden van tafel en bed?
Vermogen
De huwelijksgemeenschap wordt ontbonden. Alle bezittingen en schulden worden verdeeld. Partners zijn daarna niet meer aansprakelijk voor elkaars nieuwe schulden en hebben elk een eigen vermogen. Als u getrouwd was in gemeenschap van goederen, wordt deze omgezet naar huwelijkse voorwaarden.
Fiscaal partnerschap
Na de scheiding van tafel en bed zijn partners geen fiscaal partner meer. Dit heeft gevolgen voor de aangifte inkomstenbelasting, heffingskortingen en toeslagen. Afhankelijk van de situatie is fiscaal advies aan te raden.
Alimentatie
Net als bij een echtscheiding kunnen afspraken worden gemaakt over partner- en kinderalimentatie. De hoogte is afhankelijk van draagkracht en behoefte.
Kinderen
Bij minderjarige kinderen is een ouderschapsplan verplicht met afspraken over gezag, verblijf en kinderalimentatie. Het gezamenlijk ouderlijk gezag blijft in beginsel bestaan.
Huwelijk blijft bestaan
U blijft juridisch gehuwd. Hertrouwen is niet mogelijk zolang de scheiding van tafel en bed niet is omgezet naar een definitieve echtscheiding.
Hoe verloopt de procedure?
De procedure verloopt grotendeels hetzelfde als die van een echtscheiding:
- De advocaat stelt een verzoekschrift op en dient dit in bij de rechtbank.
- Een echtscheidingsconvenant wordt opgesteld met afspraken over vermogen, alimentatie en, indien van toepassing, het ouderschapsplan.
- Bij minderjarige kinderen wordt een ouderschapsplan als bijlage meegestuurd.
- De rechter beoordeelt het verzoek en geeft een beschikking.
- De beschikking wordt ingeschreven in het huwelijksgoederenregister. De scheiding wordt niet ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand.
Anders dan bij een echtscheiding is een scheiding van tafel en bed altijd een gezamenlijk verzoek. Een eenzijdige aanvraag is niet mogelijk.
Internationale situaties
Wanneer een van de partners een buitenlandse nationaliteit heeft of in het buitenland woont, is sprake van een internationale situatie. Voor een scheiding van tafel en bed geldt dan dat u, uw partner of u beiden in Nederland moet wonen. Meer over de regels bij grensoverschrijdende situaties leest u op de pagina internationaal familierecht.
Wat zijn de mogelijkheden daarna?
Omzetten naar definitieve echtscheiding
Na minimaal drie jaar scheiding van tafel en bed kan het huwelijk definitief worden ontbonden. De procedure verloopt dan als een gewone echtscheiding: een nieuw convenant wordt opgesteld en de scheiding wordt ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand.
Scheiding van tafel en bed terugdraaien
Als partners besluiten toch samen verder te gaan, kan de scheiding van tafel en bed worden teruggedraaid. Daarvoor dienen beiden een gezamenlijk verzoek in bij de rechtbank voor een aantekening in het huwelijksgoederenregister.
Voor altijd gescheiden van tafel en bed blijven
Er is geen termijn verbonden aan een scheiding van tafel en bed. Partners kunnen er ook voor kiezen om voor altijd in deze toestand te blijven.
Uit de praktijk
In een zaak begeleidde Simmelink Advocaten een stel dat vanwege levensbeschouwelijke overwegingen koos voor scheiden van tafel en bed in plaats van een volledige echtscheiding. De kern van de zaak lag bij de verdeling van de gezamenlijke woning en de afspraken over de kinderen. Door de procedure zorgvuldig voor te bereiden en een helder convenant op te stellen, konden de partners hun situatie juridisch regelen zonder het huwelijk te ontbinden. Elke situatie vraagt om een eigen beoordeling.
Geschreven door Carla Simmelink, advocaat familierecht bij Simmelink Advocaten.
Onze advocaten
Het team van Simmelink Advocaten is gespecialiseerd in familierecht, internationaal familierecht en erfrecht.
De advocaten combineren juridische deskundigheid met internationale ervaring.
Cliënten worden begeleid door één vaste advocaat die het gehele proces overziet en discreet communiceert.
Een gespecialiseerde advocaat is essentieel bij complexe financiële situaties of internationale componenten.
Ons doel: juridisch juiste, uitvoerbare afspraken die rust en duidelijkheid brengen.
Carla Simmelink – Advocaat familierecht, internationaal familierecht en erfrecht
Advocaat familierecht, internationaal familierecht en erfrecht
Valerie Lingg – Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Eva Zaunbrecher-Boschloo – Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Advocaat (internationaal) familierecht
Cliënten worden begeleid door een vaste advocaat, die het gehele dossier overziet en discreet communiceert.
Veelgestelde vragen
Bij een echtscheiding wordt het huwelijk volledig ontbonden en ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand. Bij scheiden van tafel en bed blijft u juridisch gehuwd, maar worden de bezittingen verdeeld en bent u geen fiscaal partner meer. De beschikking wordt alleen in het huwelijksgoederenregister geregistreerd.
Nee. Een scheiding van tafel en bed vereist altijd een gezamenlijk verzoek van beide partners. Dit verschilt van een echtscheiding, waarbij ook een eenzijdig verzoek mogelijk is. Als een van de partners niet wil meewerken, is een scheiding van tafel en bed niet mogelijk.
De kosten zijn vergelijkbaar met die van een echtscheiding: advocaatkosten op uurbasis en griffierecht. De complexiteit van de zaak, de aanwezigheid van kinderen en de omvang van het vermogen zijn bepalend voor de totale kosten. In een adviesgesprek wordt een indicatie gegeven van de verwachte tijdsinvestering. Dit is algemene informatie, geen individueel juridisch advies.
Nee. Zolang het huwelijk formeel in stand blijft, is hertrouwen niet mogelijk. Pas na omzetting van de scheiding van tafel en bed naar een definitieve echtscheiding en de inschrijving daarvan, is een nieuw huwelijk mogelijk.
Na minimaal drie jaar scheiding van tafel en bed kan het huwelijk worden omgezet naar een definitieve echtscheiding. De omzettingsprocedure verloopt via de rechtbank en vereist opnieuw een advocaat en een convenant. Afhankelijk van de omstandigheden kunnen eerder gemaakte afspraken worden herzien.
Vertrouwen en kwaliteit
Simmelink Advocaten is aangesloten bij de Nederlandse Orde van Advocaten.
Lees meer over onze beoordelingen of bekijk hoe wij werken via onze werkwijze.
Overweegt u scheiden van tafel en bed?
Neem contact op om uw situatie en de mogelijke routes te bespreken.
Neem contact op Vraag een second opinion aanOf neem telefonisch contact op via: 030 – 30 787 32
