In het kort
Scheiden met kinderen is een echtscheiding waarbij minderjarige kinderen betrokken zijn, waarvoor de wet aanvullende verplichtingen stelt aan beide ouders.
- Bij een scheiding met minderjarige kinderen is een ouderschapsplan wettelijk verplicht. Hierin worden afspraken over gezag, verblijf en informatieverstrekking vastgelegd.
- Beide ouders behouden na een scheiding in de meeste gevallen gezamenlijk gezag over de kinderen, tenzij de rechter anders beslist.
- De verdeling van zorg en opvoeding wordt vastgelegd in een omgangsregeling of co-ouderschapsregeling, afhankelijk van de situatie van beide ouders.
- De financiële bijdrage van een ouder aan de kosten van verzorging en opvoeding wordt geregeld via kinderalimentatie.
- Afhankelijk van de omstandigheden kan een scheiding met kinderen via overleg, mediation of een gerechtelijke procedure worden afgerond.
Het ouderschapsplan: wat is het en wat staat erin?
Als u gaat scheiden en er zijn minderjarige kinderen, moet u een ouderschapsplan opstellen. Dat is verplicht — het plan wordt meegestuurd met het scheidingsverzoek aan de rechtbank (artikel 1:247a BW).
In het ouderschapsplan staat minimaal het volgende:
- wie de kinderen wanneer bij zich heeft (de zorgregeling)
- hoe u elkaar informeert over belangrijke zaken die de kinderen betreffen
- hoe u met elkaar overlegt over beslissingen over de kinderen
- de hoogte van de kinderalimentatie — de financiële bijdrage voor de kosten van de kinderen
De rechtbank toetst of het plan werkbaar is en in het belang van de kinderen. Dat belang staat centraal, zoals vastgelegd in artikel 1:247 BW en artikel 3 van het VN-Kinderrechtenverdrag. Is het plan niet in orde, dan kan de rechter goedkeuring weigeren of aanvullende afspraken verlangen. Komen ouders er niet uit? Dan kan de rechter zelf een regeling vaststellen (artikel 1:253a BW).
Gezag na een scheiding
In de meeste gevallen houden beide ouders na een scheiding het gezag over hun kinderen. Dat verandert niet automatisch door de scheiding (artikel 1:251 BW). Gezamenlijk gezag betekent dat u allebei betrokken blijft bij belangrijke beslissingen: school, medische zorg, woonplaats.
Alleen in uitzonderlijke situaties wijst de rechter het gezag toe aan één ouder. Dat gebeurt als er een serieus risico bestaat dat het kind in de knel raakt tussen de ouders, of als wijziging echt noodzakelijk is voor het kind (artikel 1:251a BW). De drempel is bewust hoog — de rechter gaat er in beginsel van uit dat ouders gezamenlijk kunnen beslissen.
Co-ouderschap of een omgangsregeling: wat past bij uw situatie?
De verdeling van de dagelijkse zorg voor kinderen na een scheiding kan op verschillende manieren worden ingericht.
Co-ouderschap
Bij co-ouderschap verblijven de kinderen bij beide ouders in gelijke of nagenoeg gelijke mate. Dit vraagt om een goede samenwerking tussen ouders en een stabiele situatie aan beide kanten. Co-ouderschap is niet in alle gevallen passend de leeftijd van de kinderen, de woonsituatie en de onderlinge verhoudingen spelen een rol.
Omgangsregeling
Wanneer de kinderen bij één ouder hun hoofdverblijf hebben, wordt een omgangsregeling vastgesteld voor de tijd die de kinderen bij de andere ouder doorbrengen. De regeling wordt afgestemd op de leeftijd en de behoeften van de kinderen. In veel gevallen beoordeelt de rechter wat in het belang van het kind is als ouders er zelf niet uitkomen.
Wilt u weten welke verdeling het best aansluit bij uw situatie? Een scheidingsadvocaat helpt bij het vastleggen van afspraken die juridisch houdbaar zijn en aansluiten bij de situatie van beide ouders en de kinderen.
Kinderalimentatie: hoe wordt de bijdrage berekend?
De bijdrage voor de kosten van de kinderen wordt berekend met de Trema-normen. De berekening werkt in drie stappen: behoefte vaststellen, draagkracht van beide ouders berekenen, en de zorgkorting toepassen. De korting bedraagt 15%, 25% of 35% afhankelijk van het percentage zorg.
De verplichting loopt tot uw kind 18 jaar is. Studeert uw kind na zijn achttiende of heeft het nog geen eigen inkomen? Dan kan de verplichting doorlopen tot 21 jaar (artikel 1:395a BW). Meer over de berekening leest u op de pagina kinderalimentatie.
Hoe verloopt de procedure bij een scheiding met kinderen?
Een scheiding met kinderen volgt grotendeels dezelfde procedure als een reguliere echtscheiding, maar met aanvullende stappen rondom het ouderschapsplan.
- Oriëntatie: bepalen welke afspraken over kinderen en financiën nodig zijn.
- Opstellen van het ouderschapsplan: in overleg, via mediation of via de rechtbank.
- Indienen van het scheidingsverzoek bij de rechtbank, met het ouderschapsplan bijgevoegd.
- Uitspraak van de rechter en inschrijving van de echtscheiding.
- Uitvoering van de afspraken en indien nodig aanpassing bij gewijzigde omstandigheden.
Wilt u weten hoe de procedure in uw situatie verloopt? Neem contact op, het is oriënterend en zonder verplichtingen.
Wat als ouders er samen niet uitkomen?
Wanneer ouders het niet eens kunnen worden over het ouderschapsplan, de omgangsregeling of de alimentatie, kan de rechter een beslissing nemen. Elk van beide ouders wordt dan vertegenwoordigd door een eigen advocaat.
De rechter beoordeelt in dat geval wat in het belang van het kind is waarbij het welzijn van de kinderen zwaarder weegt dan de wensen van de ouders. In veel gevallen adviseert de rechter ook een ouderschap- of omgangsbegeleider in te schakelen.
Loopt u vast in de onderhandelingen? Bespreek uw situatie met een scheidingsadvocaat. Afhankelijk van de omstandigheden zijn er meerdere routes mogelijk van hernieuwd overleg tot een gerechtelijke procedure.
Woont een van u in het buitenland, of wil een van u na de scheiding met de kinderen verhuizen? Dan gelden aanvullende regels. De bevoegdheid van de rechter over zaken betreffende kinderen wordt bepaald door het Haags Kinderbeschermingsverdrag 1996 en binnen Europa door de Verordening Brussel IIter. Uitgangspunt: de rechter van het land waar het kind gewoonlijk woont, is bevoegd.
Wil een ouder met de kinderen naar het buitenland verhuizen? Daarvoor is in beginsel toestemming nodig van de andere ouder of de rechter (de zogenoemde relocation-procedure). De rechter weegt het belang van het kind af tegen de belangen van beide ouders. Kinderen zonder toestemming meenemen valt onder het Haags Kinderontvoeringsverdrag 1980 en kan leiden tot een teruggaveprocedure.
Meer over internationale aspecten leest u op de pagina internationaal familierecht.Scheiding met kinderen en een internationale component
Uit de praktijk
Ouderschapsplan bij verschil van inzicht
In een zaak begeleidde Simmelink Advocaten een cliënt bij een scheiding waarbij beide ouders een andere verdeling van de zorg voor ogen hadden. De een wilde co-ouderschap, de ander zag dat niet als haalbaar gezien de werkroosters.
Door de situatie zorgvuldig in kaart te brengen en de belangen van de kinderen als uitgangspunt te nemen, kon een regeling worden vastgelegd die voor beide ouders werkbaar was en juridisch houdbaar.
Herberekening kinderalimentatie na inkomenswijziging
Een cliënt meldde zich na een wijziging in zijn inkomenssituatie. De eerder vastgestelde kinderalimentatie klopte niet meer bij de nieuwe omstandigheden. In een dergelijke zaak is het juridisch kader van belang: een wijzigingsverzoek is mogelijk wanneer er sprake is van gewijzigde omstandigheden die de rechter destijds niet kon voorzien. Afhankelijk van de omstandigheden zijn er meerdere routes mogelijk om de alimentatie aan te passen.
Twijfelt u wat het u beste in uw situatie kunt doen?
Plan een afspraak met ons.
Onze advocaten
Bij Simmelink Advocaten werkt u samen met advocaten die gespecialiseerd zijn in familierecht, internationaal familierecht en erfrecht. We werken intensief samen aan oplossingen die juridisch kloppen én persoonlijk recht doen aan uw situatie.
Carla Simmelink – Advocaat familierecht, internationaal familierecht en erfrecht
Advocaat familierecht, internationaal familierecht en erfrecht
Valerie Lingg – Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Eva Zaunbrecher-Boschloo – Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Advocaat (internationaal) familierecht
Cliënten worden begeleid door een vaste advocaat, die het gehele dossier overziet en discreet communiceert.
Veelgestelde vragen
Ja. Bij een scheiding met minderjarige kinderen is een ouderschapsplan wettelijk verplicht. Het plan wordt meegestuurd met het scheidingsverzoek. Zonder ouderschapsplan kan de rechtbank het verzoek niet in behandeling nemen. Als ouders er zelf niet uitkomen, stelt de rechter het plan vast.
In de meeste gevallen behouden beide ouders na de scheiding het gezamenlijk gezag over de kinderen. Dit verandert niet automatisch door een scheiding.
Een eenhoofdig gezag wordt alleen toegewezen wanneer gezamenlijk gezag aantoonbaar in strijd is met de belangen van het kind.
Dit is algemene informatie elke situatie vraagt om een eigen beoordeling.
Wanneer een ouder de vastgestelde omgangsregeling niet naleeft, zijn er juridische middelen om nakoming af te dwingen. In veel gevallen beoordeelt de rechter of er gronden zijn voor een dwangsom of een wijziging van de regeling.
Afhankelijk van de omstandigheden kan ook bemiddeling of mediation een eerste stap zijn. Een advocaat kan adviseren welke route in uw situatie het meest passend is.
Een verhuizing naar het buitenland met minderjarige kinderen is alleen mogelijk met toestemming van de andere ouder of met een rechterlijke beslissing. Zonder deze toestemming kan een verhuizing worden aangemerkt als internationale kinderontvoering. Afhankelijk van de omstandigheden en de belangen van de kinderen beoordeelt de rechter of het verzoek wordt toegewezen.
De hoogte van kinderalimentatie wordt berekend op basis van de behoefte van de kinderen en de draagkracht van beide ouders. De Nederlandse rechtbanken hanteren daarvoor de Trema-normen.
De berekening is afhankelijk van inkomens, woonlasten en de verdeling van zorg. Dit is algemene informatie de exacte berekening verschilt per situatie.
