Ouderschapsplan opstellen

Wanneer bent u verplicht een ouderschapsplan op te stellen?

Een ouderschapsplan is wettelijk verplicht wanneer ouders uit elkaar gaan en samen het gezag uitoefenen over hun minderjarige kinderen. De verplichting geldt in elk geval bij:

• Echtscheiding of scheiding van tafel en bed
• Ontbinding van een geregistreerd partnerschap met minderjarige kinderen
• Beëindigen van samenwoning waarbij beide ouders gezamenlijk gezag uitoefenen

Heeft een van de ouders het gezag alleen? Dan is een ouderschapsplan niet wettelijk verplicht, maar wel verstandig. Duidelijke afspraken op papier voorkomen latere misverstanden over zorg en kosten.

Wat moet er in een ouderschapsplan staan?

De wet stelt minimumvereisten aan de inhoud van het ouderschapsplan. Een volledig plan bevat in elk geval:

• Zorgverdeling
  Hoe wordt de tijd en zorg tussen de ouders verdeeld? Dit omvat dagelijkse zorg, vakanties en bijzondere dagen.
• Kinderalimentatie
  Welke financiële bijdrage levert elke ouder aan de kosten van verzorging en opvoeding?
• Communicatie
  Hoe informeren ouders elkaar over belangrijke beslissingen rondom school, gezondheid en opvoeding?
• Gezag en beslissingen
  Wie neemt beslissingen over onderwijs, medische zorg en andere ingrijpende keuzes?
• Informatierecht
  Hoe worden beide ouders op de hoogte gehouden van de ontwikkeling van het kind?

Naast deze verplichte onderdelen kunnen ouders aanvullende afspraken opnemen, bijvoorbeeld over reizen naar het buitenland, de omgang met nieuwe partners of de evaluatie van het plan na verloop van tijd.

Hoe stelt u een ouderschapsplan op?

Er zijn drie routes om een ouderschapsplan op te stellen. Welke route past, hangt af van de mate van overeenstemming tussen de ouders en de complexiteit van de situatie.

1. Zelf opstellen

Ouders die goed met elkaar communiceren, kunnen het plan zelf opstellen. Dit is de eenvoudigste en goedkoopste route. Het is verstandig het plan daarna juridisch te laten controleren voordat het wordt ingediend bij de rechtbank. Een plan dat juridisch onvolledig is, kan door de rechter worden teruggestuurd voor aanvulling.

2. Via mediation

Bij verschil van inzicht over de zorgverdeling of financiële afspraken helpt mediation om tot gezamenlijke afspraken te komen. Een mediator begeleidt het gesprek en bewaakt evenwicht en zorgvuldigheid. De uitkomst wordt verwerkt in het ouderschapsplan, dat vervolgens door een advocaat juridisch wordt gecontroleerd.

3. Met begeleiding van een advocaat

Wanneer er onenigheid is over gezag, zorgverdeling of kinderalimentatie, biedt juridische begeleiding structuur en waarborgen. Een advocaat stelt het plan op in overeenstemming met de wettelijke eisen en het belang van het kind. Bij internationale situaties zijn aanvullende regels van toepassing.

Welke stappen doorloopt u bij het opstellen?

1. Inventarisatie van wensen: ouders brengen in kaart hoe zij de zorgverdeling, vakanties en communicatie willen regelen.
2. Overleg of mediation: afspraken worden besproken, eventueel onder begeleiding van een mediator of advocaat.
3. Juridische controle: een advocaat controleert of het plan volledig is en voldoet aan de wettelijke eisen.
4. Toetsing door de rechter: bij echtscheiding of ontbinding van een geregistreerd partnerschap beoordeelt de rechter het plan. De rechter let met name op het belang van het kind en de uitvoerbaarheid van de afspraken.
5. Uitvoering en evaluatie: na vaststelling is het ouderschapsplan bindend. Veranderen de omstandigheden wezenlijk, dan kunnen ouders het plan in onderling overleg of via de rechter aanpassen.

Kunt u een ouderschapsplan zelf opstellen?

Ja, ouders mogen het plan zelf opstellen. Daar is geen advocaat voor verplicht. Toch zijn er situaties waarin juridische begeleiding verstandig is:

• Er is onenigheid over de hoogte van de kinderalimentatie of de zorgverdeling
• Een van de ouders woont in het buitenland of wil daar naartoe verhuizen
• Er spelen vragen over gezag of het hoofdverblijf van het kind
• Het plan wordt ingediend als onderdeel van een echtscheidingsprocedure bij de rechtbank

Een juridisch onvolledig plan kan door de rechter worden afgewezen of teruggestuurd. Een advocaat controleert of het plan aan alle vereisten voldoet voordat het wordt ingediend.

Wat kost het opstellen van een ouderschapsplan?

De kosten hangen af van de route die u kiest.

• Zelf opstellen met juridische controle: beperkte kosten voor de beoordeling door een advocaat. Advocaatkosten (honorarium) zijn afhankelijk van de benodigde tijd.
• Via mediation: mediationskosten worden gedeeld door beide ouders. Advocaatkosten komen erbij als een advocaat het plan vervolgens juridisch vastlegt.
• Procedure bij de rechter: bij echtscheiding is griffierecht verschuldigd. Het griffierecht bedraagt €338 (tarief 2026 voor echtscheidingsverzoeken voor natuurlijke personen). Daar komen advocaatkosten bij.

Een overzicht van onze tarieven vindt u op de tarieven-pagina.
Wilt u weten wat het opstellen in uw situatie kost? Neem contact op. Wij bespreken dit vooraf.

Voorbeelden uit de praktijk

Co-ouderschap bij wisselende werktijden

In een zaak begeleidden wij ouders die allebei vier dagen per week werkten en co-ouderschap wilden invoeren. Wij hielpen bij het opstellen van een weekindeling die aansloot op hun werkroosters en duidelijke afspraken bevatte over school en vakanties. Het plan is ingediend als onderdeel van het scheidingsverzoek.

Internationale situatie met een ouder in het buitenland

Een cliënt vroeg advies bij het opstellen van een ouderschapsplan waarbij een van de ouders in het buitenland woonde. Het plan bevatte afspraken over reizen, paspoortbeheer en contactmomenten op afstand. Wij hebben de internationale context juridisch verwerkt in de afspraken.

Ongehuwde ouders met gezamenlijk gezag

In een zaak begeleidden wij ongehuwde ouders die samen het gezag uitoefenden en uit elkaar gingen. Omdat er geen echtscheidingsprocedure liep, was de rechterlijke toetsing van het ouderschapsplan niet automatisch vereist. Wij hielpen bij het opstellen van juridisch sluitende afspraken over zorgverdeling en kinderalimentatie, zodat beide ouders ook zonder procedure duidelijkheid hadden.

Hulp bij het opstellen van uw ouderschapsplan?

Wilt u uw ouderschapsplan juridisch laten controleren of heeft u begeleiding nodig bij het opstellen? Onze advocaten helpen u bij alle routes: van een snelle juridische check tot begeleiding bij een volledige echtscheidingsprocedure.

Intakegesprek

Bij een intakegesprek starten wij de juridische begeleiding en wordt een dossier geopend. Na uw aanmelding neemt ons secretariaat binnen een werkdag contact met u op.

Adviesgesprek

Bij een adviesgesprek bespreekt u uw situatie juridisch op uurtarief, zonder dat er verdere werkzaamheden volgen. Na uw aanmelding neemt ons secretariaat binnen een werkdag contact met u op.

Vertrouwen en kwaliteit

Simmelink Advocaten is aangesloten bij de Nederlandse Orde van Advocaten.
Lees meer over onze beoordelingen of bekijk hoe wij werken via onze werkwijze.