In het kort
Alimentatie is een wettelijke onderhoudsverplichting waarbij de ene partner na scheiding financieel bijdraagt aan het levensonderhoud van de andere partner of van de kinderen.
- Kinderalimentatie is een bijdrage in de kosten van verzorging en opvoeding van kinderen na scheiding.
- Partneralimentatie is een bijdrage aan het levensonderhoud van een ex-partner die onvoldoende eigen inkomen heeft.
- De hoogte wordt bepaald op basis van behoefte, draagkracht en de zorgverdeling voor kinderen.
- In veel gevallen maken partners afspraken in een convenant; lukt dat niet, dan stelt de rechter de bijdrage vast.
- Wanneer omstandigheden veranderen, kan een bestaande alimentatieregeling worden gewijzigd.
Welke soorten alimentatie zijn er?
Kinderalimentatie
Kinderalimentatie is een bijdrage in de kosten van verzorging en opvoeding van kinderen. Beide ouders blijven na een scheiding verantwoordelijk voor deze kosten.
De bijdrage wordt meestal betaald door de ouder bij wie de kinderen minder vaak verblijven.
Bij het bepalen van de hoogte van de bijdrage wordt onder meer gekeken naar:
- het inkomen van beide ouders
- de kosten van de kinderen
- de zorgregeling
- bijzondere kosten zoals onderwijs of medische uitgaven
In de praktijk wordt vaak gewerkt met richtlijnen die in de rechtspraak worden gebruikt bij alimentatieberekeningen.
Op de pagina kinderalimentatie leest u uitgebreider hoe de hoogte wordt bepaald en welke factoren daarbij een rol spelen. Wilt u een indicatie van het bedrag? Op de pagina kinderalimentatie berekenen vindt u uitleg over de berekeningswijze.
Partneralimentatie
Naast kinderalimentatie kan ook partneralimentatie worden vastgesteld. Dit is een bijdrage in het levensonderhoud van een ex-partner wanneer deze na de scheiding onvoldoende eigen inkomen heeft.
De rechter kijkt bij de beoordeling onder meer naar:
- de behoefte van de partner
- de draagkracht van de andere partner
- de duur van het huwelijk
- de verdeling van werk en zorg tijdens de relatie
- de mogelijkheid om zelf inkomen te verdienen
Sinds de invoering van de Wet herziening partneralimentatie geldt in veel gevallen een maximale duur van vijf jaar. Afhankelijk van de omstandigheden kunnen uitzonderingen gelden.
Meer informatie over deze regeling vindt u op de pagina partneralimentatie.
Zijn de omstandigheden veranderd na de scheiding? Dan kan een bestaande alimentatieregeling worden herzien. Lees meer over de voorwaarden en procedure op de pagina alimentatie wijzigen.
Wanneer ontstaat alimentatie?
Alimentatie ontstaat niet automatisch in iedere situatie. Of een onderhoudsverplichting bestaat, hangt af van de omstandigheden van het geval.
Bij kinderen bestaat vrijwel altijd een onderhoudsplicht van beide ouders. De kosten van verzorging en opvoeding worden daarom vaak verdeeld tussen de ouders.
Bij partneralimentatie wordt gekeken naar de financiële positie van beide partners. Wanneer één partner onvoldoende inkomen heeft om zelfstandig in het levensonderhoud te voorzien, kan een onderhoudsverplichting ontstaan.
In veel gevallen worden deze afspraken gemaakt tijdens onderhandelingen over de financiële afwikkeling van een scheiding of tijdens een procedure bij de rechtbank.
Hoe wordt alimentatie berekend?
De hoogte van alimentatie wordt meestal bepaald op basis van richtlijnen die in de rechtspraak worden gebruikt. Rechters kijken daarbij naar verschillende factoren om te beoordelen welke bijdrage redelijk en haalbaar is.
Belangrijke elementen zijn onder meer:
Behoefte van het kind of de ex-partner
De behoefte geeft aan welk bedrag nodig is voor het levensonderhoud. Bij kinderen wordt vaak gekeken naar de kosten van opvoeding en verzorging.
Bij partneralimentatie speelt de levensstandaard tijdens het huwelijk of de relatie vaak een rol.
Draagkracht van beide partners
De draagkracht geeft aan welk bedrag een partner kan betalen. Daarbij wordt gekeken naar:
- inkomen uit arbeid of onderneming
- vaste lasten zoals woonlasten
- schulden of andere onderhoudsverplichtingen
Zorgregeling voor kinderen
Wanneer ouders de zorg voor kinderen verdelen, kan dit invloed hebben op de hoogte van de bijdrage. De ouder bij wie de kinderen vaker verblijven maakt vaak meer dagelijkse kosten.
Overige omstandigheden
Ook andere omstandigheden kunnen een rol spelen, bijvoorbeeld:
- wisselende inkomsten
- ondernemingsstructuren
- internationale situaties
- nieuwe gezinssituaties
In veel zaken wordt een alimentatieberekening gemaakt voordat afspraken worden vastgelegd in een convenant of ouderschapsplan.
Meer informatie over de berekening van bijdragen voor kinderen leest u op de pagina kinderalimentatie.
Alimentatie wijzigen
Een vastgesteld alimentatiebedrag kan later worden aangepast wanneer de omstandigheden ingrijpend zijn veranderd. In veel gevallen gaat het om situaties zoals:
- verlies van werk of een aanzienlijke inkomensdaling
- een significante inkomensstijging bij de betalende partij
- wijziging van de zorgregeling voor kinderen
- verandering in woonlasten of vaste lasten
- nieuwe gezinssituaties
Wanneer partners samen geen nieuwe afspraken kunnen maken, kan de rechter worden gevraagd de alimentatie opnieuw vast te stellen. Meer informatie hierover leest u op de pagina alimentatie wijzigen.
Hoe wordt alimentatie vastgesteld?
Alimentatie kan op verschillende manieren worden geregeld. Welke route wordt gekozen, hangt vaak af van de situatie en de mate waarin partners samen tot afspraken kunnen komen.
1. Afspraken tussen partners
In veel gevallen proberen partners eerst samen afspraken te maken over alimentatie. Deze afspraken worden meestal vastgelegd in een convenant of ouderschapsplan.
Dit gebeurt bijvoorbeeld tijdens gesprekken tussen partners of met begeleiding van advocaten.
2. Mediation
Wanneer partners moeite hebben om samen afspraken te maken, kan mediation worden ingezet. Een mediator helpt partners om tot afspraken te komen over onderwerpen zoals alimentatie, zorgverdeling en vermogensverdeling.
Mediation kan helpen om een procedure te voorkomen en afspraken gezamenlijk vast te leggen.
3. Procedure bij de rechtbank
Wanneer partners het niet eens worden over alimentatie, kan een procedure bij de rechtbank nodig zijn.
Een procedure verloopt meestal als volgt:
- een verzoekschrift wordt ingediend bij de rechtbank
- de andere partij kan verweer voeren
- de rechtbank organiseert een zitting
- de rechter beslist over de hoogte en duur van de alimentatie
Welke aanpak het meest passend is, hangt altijd af van de omstandigheden van de zaak.
Heeft u nog geen advocaat maar wilt u weten hoe u alimentatie kunt aanvragen? Lees meer op de pagina alimentatie aanvragen.
De rol van een scheidingsadvocaat bij alimentatie
Alimentatie wordt vaak besproken tijdens de financiële afwikkeling van een scheiding. In veel gevallen moeten daarbij verschillende aspecten tegelijk worden bekeken, zoals inkomen, woonlasten en de zorgverdeling voor kinderen.
Een scheidingsadvocaat kan helpen bij:
- het beoordelen van de financiële situatie van beide partners
- het berekenen van mogelijke alimentatie
- het opstellen van afspraken in een convenant of ouderschapsplan
- het begeleiden van onderhandelingen tussen partners
- het voeren van een procedure bij de rechtbank wanneer partijen het niet eens worden
Welke aanpak passend is, hangt altijd af van de omstandigheden van de zaak. In veel situaties kan eerst worden gekeken of afspraken mogelijk zijn. Wanneer dat niet lukt, kan een rechter een beslissing nemen over de hoogte van de alimentatie.
Wilt u weten wat een scheidingsadvocaat voor u kan betekenen bij alimentatievraagstukken? Wij bespreken graag uw situatie.
Praktijkvoorbeeld
In een zaak begeleidden wij een cliënt bij een scheiding waarbij discussie ontstond over zowel kinder- als partneralimentatie. De partners hadden verschillende inkomens en de zorg voor de kinderen werd verdeeld.
Een belangrijk onderdeel van de zaak was het zorgvuldig in kaart brengen van de financiële situatie van beide partijen. Daarbij werd gekeken naar inkomen, woonlasten en de kosten van de kinderen.
Door deze informatie overzichtelijk te structureren, kon duidelijk worden welke uitgangspunten bij de berekening een rol speelden en welke juridische routes mogelijk waren.
Inhoudelijk gecontroleerd door het team van Simmelink Advocaten, gespecialiseerd in familierecht.
Onze advocaten
Bij Simmelink Advocaten werkt u samen met advocaten die gespecialiseerd zijn in familierecht, internationaal familierecht en erfrecht. We werken intensief samen aan oplossingen die juridisch kloppen én persoonlijk recht doen aan uw situatie.
Carla Simmelink – Advocaat familierecht, internationaal familierecht en erfrecht
Advocaat familierecht, internationaal familierecht en erfrecht
Valerie Lingg – Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Eva Zaunbrecher-Boschloo – Advocaat familierecht, internationaal familierecht
Advocaat (internationaal) familierecht
Cliënten worden begeleid door een vaste advocaat, die het gehele dossier overziet en discreet communiceert.
Heeft u vragen over alimentatie bij uw scheiding? Wij denken graag met u mee in een adviesgesprek.
Oriënteert u zich op uw mogelijkheden rond alimentatie, maar heeft u nog geen lopend dossier? Lees meer over het adviesgesprek bij Simmelink Advocaten. Het is een laagdrempelige eerste stap om uw situatie te bespreken.
Veelgestelde vragen
Nee. Of alimentatie moet worden betaald, hangt af van de omstandigheden. Bij kinderen bestaat meestal wel een onderhoudsplicht, maar de hoogte van de bijdrage kan verschillen.
In veel gevallen geldt een maximale duur van vijf jaar. Afhankelijk van de omstandigheden kunnen uitzonderingen gelden.
Ja. Wanneer de financiële situatie of de zorgregeling verandert, kan alimentatie opnieuw worden vastgesteld.
Bij internationale situaties kunnen vragen ontstaan over welke rechter bevoegd is en welk recht van toepassing is. Dit hangt onder meer af van de woonplaats van partijen en internationale regelgeving.
Heeft u een vraag over alimentatie? Neem contact op en bespreek uw situatie met een van onze advocaten.
